39, 1


Związki między bólem a depresją 7
Links between pain and depression 7
Jolanta Rabe-Jabłońska, Adam Miller
Streszczenie:
W pracy przedstawiono podstawowe informacje na temat mechanizmów powstawania doznań bólowych, szczególnie bólu przewlekłego, oraz szczegółową analizę wielorakich, dwustronnych związków między bólem a depresją. W przebiegu depresji mogą pojawić się lub nawet współistnieć różne rodzaje bólów przewlekłych.  Z przeprowadzonych badań wynika, że skargi na dolegliwości bólowe stwierdzono u 30-84% pacjentów z zaburzeniami depresyjnymi. Istnieje pięć znanych hipotez dotyczących współwystępowania w czasie bólu i depresji: 1) depresja poprzedza wystąpienie bólu,  2) depresja jest konsekwencją długotrwałego bólu i związanej z nim przewlekłej reakcji stresowej, 3) epizody depresji występujące przed pojawieniem się bólu predysponują do pojawienia się depresji u osób z bólem przewlekłym, 4) czynniki psychologiczne pośredniczą w powstaniu depresji u osób z bólem przewlekłym, 5) w depresji i bólu przewlekłym działają podobne mechanizmy patogenne na poziomie neurotransmiterów , ale oba te zaburzenia mogą występować niezależnie. Zmieniona równowaga w zakresie przekaźnictwa noradrenergicznego i serotoninergicznego i innych układów neuroprzekaźnikowych ( cholinergicznego, GABA - ergicznego i dopaminergicznego ) oraz w  zakresie neuropeptydów odgrywa istotną rolę w patogenezie depresji i bólu.
Summary
The authors present the review of basic knowledge about aetiological mechanisms of painful symptoms, especially chronic pain and give a detailed description of links between pain and depression (psychological, biological). Depressive disorders and chronic pain often coexist. Data of studies show that 30-84% of patients with depression have chronic painful symptoms. In the course of depression various kinds of pain occur. Presently we know at least five kinds of links between depression and pain: 1) depression appeared prior to the start of pain, 2) depression is a consequence of chronic pain and stress, 3) depressive episodes cause an increase of risk of next affective episodes in patients with chronic pain, 4) psychological factors play an important role in the development of depressive symptoms, 5) altered balance between noradrenergic and serotonergic pathways and disregulation of other neurotransmitter systems (cholinergic, GABA-ergic, dopaminergic) and neuropeptides may cause chronic pain and depressive disorder.


Skuteczność leków przeciwdepresyjnych w leczeniu bólu przewlekłego nienowotworowego - przegląd badań 21
The efficacy of antidepressants in the treatment of chronic noncancer pain - a review 21
Adam Miller, Jolanta Rabe-Jabłońska
Streszczenie:
Leki przeciwdepresyjne są często stosowane w leczeniu bólu przewlekłego. Działanie przeciwbólowe trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych jest dobrze zbadane i udowodnione, jednak stosowanie leków z tej grupy związane jest z licznymi, uciążliwymi dla pacjenta działaniami ubocznymi. Nowsze leki przeciwdepresyjne cechują się mniejszą liczbą objawów ubocznych i porównywalną skutecznością w leczeniu zaburzeń nastroju. Artykuł ten jest przeglądem dostępnych badań (głównie kontrolowanych z placebo) dotyczących skuteczności tych leków w leczeniu bólu przewlekłego. Wynik badań oceniających przeciwbólowe działanie selektywnych inhibitorów zwrotnego wychwytu serotoniny są rozbieżne. Wydaje się, że trazodon (inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny oraz antagonista postsynaptycznych receptorów serotoninergicznych) nie jest skuteczny w leczeniu bólu przewlekłego. Brak jest badań kontrolowanych z placebo dotyczących leku przeciwdepresyjnego noradrenergicznego i specyficznie serotoninergicznego - mirtazapiny, a także inhibitora zwrotnego noradrenaliny - reboksetyny. Bupropion (inhibitor zwrotnego wychwytu noradrenaliny i dopaminy) wydaje się być skuteczny w leczeniu bólu neuropatycznego. Wenlafaksyna (inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny) okazała się być skuteczna w leczeniu różnych zespołów bólowych, a duloksetyna zmniejsza nasilenie zarówno afektywnych, jak i bólowych objawów depresji. W celu pełnej oceny skuteczności nowych leków przeciwdepresyjnych w leczeniu bólu przewlekłego konieczne są dalsze randomizowane, kontrolowane badania.
Summary
Antidepressants are often applied in the treatment of chronic pain. Analgesic action of tricyclic antidepressants (TCAs) has been extensively studied and proven. TCAs are associated with a number of adverse effects which are inconvenient for patients. The newer antidepressants have fewer side effects and equivalent efficacy on mood disorders. This article reviews the available publications (mainly placebo-controlled trials) concerning the efficacy of these medications in the treatment of chronic pain. The data regarding selective serotonin reuptake inhibitors (SSRI) are conflicting. Trazodone (a serotonin-reuptake inhibitor as well as a postsynaptic serotonin receptor antagonist) does not appear to be effective for the treatment of chronic pain. No placebo-controlled studies are available for noradrenergic and specific serotoninergic antidepressant (NaSSA) - mirtazapine and noradrenaline reuptake inhibitor (NaRI) - reboxetine. Bupropion, a noradrenaline and dopamine-reuptake inhibitor appears to be effective in the treatment of neuropathic pain. Venlafaxine - selective serotonin and noradrenergic reuptake inhibitors (SNRI) was shown to be effective in the treatment of different kinds of pain. Duloxetine (SNRI) is effective in relieving both the emotional and painful physical symptoms of depression. Additional randomized, controlled trials are necessary to fully evaluate the role of new antidepressants in the treatment of chronic pain.


Objawy lękowe i depresyjne u pacjentów leczonych na nowotwory hematologiczne 33
Anxiety and depressive symptoms in patients treated due to haematologic malignancies 33
Krzysztof Małyszczak, Tomasz Wróbel, Grzegorz Mazur, Karolina Lindner, Angelika Pyszel, Andrzej Kiejna, Kazimierz Kuliczkowski, Ryszard Andrzejak
Streszczenie:
Wstęp: leczenie hematologiczne jest związane ze stresem z powodu poważnych konsekwencji życiowych choroby oraz objawów niepożądanych stosowanych leków cytostatycznych. Stres może powodować u osób podatnych wystąpienie objawów lękowych i depresyjnych.
Cel: badanie zostało przeprowadzone dla określenia rozpowszechnienia depresji i zaburzeń lękowych u pacjentów leczonych z rozpoznaniem nowotworów hematologicznych.
Badani i metody: ocenianych było 45 pacjentów z rozpoznaniem białaczki lub chłoniaków, 46 pacjentów leczonych z powodu różnych innych chorób wewnętrznych, oraz  45 osób z grupy kontrolnej. Zaburzenia rozpoznawano za pomocą Badania Stanu Obecnego (PSE), cierpienie psychiczne oceniano za pomocą za pomocą Ogólnego Kwestionariusza Zdrowia (GHQ-30), nasilenie objawów lękowych i depresyjnych za pomocą inwentarza objawów ICD-10.
Wyniki: Depresję stwierdzono u 29% chorych hematologicznie i 11% pacjentów z innymi, nienowotworowymi chorobami internistycznymi. Odsetek zaburzenia lękowego uogólnionego wynosił odpowiednio 11% i 9%. Szacując na podstawie wartości GHQ, zaburzenia psychiczne występowały u połowy pacjentów w obu grupach. U ok. 1 pacjentów hematologicznych nasilenie objawów depresyjnych było znacznie większe niż u pozostałych.
Wnioski: Grupy pacjentów charakteryzowały się znacznie większym nasileniem objawów depresyjnych i cierpienia psychicznego niż grupa kontrolna. Wskazane jest zatem  traktowanie leczenia psychiatryczne i psychoterapeutycznego jako części leczenia przeciwnowotworowego.
Summary
Background: Haematological treatment is associated with excessive distress due to side effects of cytostatics and due to severe life consequences of the illness. It could be a cause of anxiety or depressive states in vulnerable persons. Aim: The purpose of the study was to assess prevalence of depression, anxiety disorders, and distress among patients treated due to haematologic malignances. Methods: 45 patients with leukaemia or lymphoma, 29 treated due to other internal diseases and 28 healthy persons were assessed. The following research instruments were used: the Present State Examination (PSE), the General Health Questionnaire (GHQ-30), criteria scales (ICD-10) for depression and anxiety. Results: Depression was diagnosed in 29% of the patients with hematological illnesses and in 11% of patients with other internal illnesses. Prevalence of GAD was appropriately 11% and 9%. Generally, psychiatric disorders were present in a half of the patients in every group. About 1/4th of the haematologic patients had much more severe depressive symptoms than others. Conclusion: The groups of patients have much higher, depressive and distress scores than controls. Psychiatric or psychotherapeutic treatment could be considered as part of the treatment of malignant haematologic cancers.


Poziom lęku i depresji w ocenie pacjentów hospitalizowanych z powodu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc 41
The level of anxiety and depression in estimation of patients hospitalised due to Chronic Obstructive Pulmonary Disease 41
Bogumiła Kowalczyk-Sroka, Halina Marmurowska-Michałowska
Streszczenie:
Celem badań była subiektywna ocena ogólnego stanu zdrowia oraz nasilenia objawów lęku i depresji u osób hospitalizowanych z powodu Przewlekłej obturacyjnej choroby płuc.
Badaniem objęto 80 osób. Średnia wieku wynosiła M= 62,76;  SD= 8,21. Jako narzędzie badawcze wykorzystano Skalę Samooceny Depresji wg Zunga oraz Inwentarz Stanu i Cechy Lęku ( STAI ) C.D. Spielbergera. Ustalono, że subiektywna ocena stanu zdrowia zależna jest od nasilenia objawów depresji oraz lęku jako stanu i cechy osobowości. Badanych cechował wysoki poziom lęku: STAI X1-M=46,78 SD=10,82, STAI X2-M=48,26 SD=7,91. Objawy depresji występujące u 36% badanych nasilały się wraz z wiekiem badanych, czasem trwania choroby. Kompleksowe leczenie przewlekłej obturacyjnej choroby płuc, w tym również zaburzeń depresyjnych i lękowych  mogłoby wpływać na bardziej pomyślny przebieg choroby.
Summary
Aim: The aim of the research was the subjective estimation of an average state of health and intensification of anxiety and depression of people hospitalised from Chronic Obstructive Pulmonary Disease. Method: 80 people took part in the research. The average age was M=62.76 (SD=8.21). Both the Self-estimation of Depression Scale according to Zung and Spielberg's State - Trait Anxiety Inventory were used as research instruments. Results: It was determined that the subjective estimation of state of health depends on the intensification of symptoms of depression and anxiety as state and characteristics of personality. The examined people were characterized by high level of anxiety: STAI X1-M=46.78 SD=10.82, STAI X2-M=48.26 SD=7.91. The symptoms of depression, which were discovered among 36% of the examined people, intensified with aging of the examined, sometimes with a lasting of the illness. Conclusions: The complex treatment of Chronic Obstructive Pulmonary Disease, including depressive and anxiety disorder, would have an influence on more successful treatment of the illness.


Astma ciężka, stres i zespół lęku napadowego 51
Difficult asthma, stress and panic disorder 51
Anna Potoczek
Streszczenie:
Autorka zbadała grupę 31 pacjentów hospitalizowanych z powodu astmy ciężkiej za pomocą następujących narzędzi: Mini International Neuropsychiatric Interview, wersja polska 5.0.0, Skali Paniki i Agorafobii (PAS), Kwestionariusza Interpretacji Doznań Somatycznych, Inwentarza Depresji Becka, Kwestionariusza Oceny Rodziny oraz Ankiety Życiorysowej. Celem badania było sprawdzenie, jak często w badanej grupie współwystępują zaburzenia psychiczne, jaka jest ciężkość tych zaburzeń, czy u pacjentów chorych na astmę ciężką występuje zjawisko katastroficznej interpretacji doznań somatycznych, sprawdzenie jak funkcjonują rodziny chorych na astmę ciężką, oraz jakie urazy psychiczne pacjenci ci uznają za szczególnie dotkliwe i mające wpływ na ich życie. Badanie wykazało, że u 74% pacjentów występował zespół lęku napadowego, a u 29% zespół depresyjny. Funkcjonowanie rodzinne pacjentów okazało się dobre. Natomiast u 71% badanych stwierdzono obecność traumy choroby i/lub śmierci bliskiej osoby, która może mieć związek z rozwojem zespołu lęku napadowego, a także mieć wpływ na przebieg choroby podstawowej, którą jest astma.
Summary
Aim: The goal of the research was to verify the comorbidity of difficult asthma and psychiatric disorders, their severity, the appearance of catastrophic interpretation of body sensations, and analysis of family functioning of asthmatic patients.
Method: The author examined 31 patients suffering from asthma. She used: Mini International Neuropsychiatric Interview, Polish version 5.0.0., Panic and Agoraphobia Scale (PAS), The Body Sensations Interpretation Questionnaire, Aaron Beck's Depression Inventory, Family Functioning Questionnaire, Life Inventory.
Results: The research revealed that 74% of them suffered from panic disorder and 29% from depression. Family functioning of patients with difficult asthma was rather positive. In 71% of the group the specific trauma of suffering and/or death was discovered. Perhaps this trauma is aethiologically connected with panic disorder, and also has an impact on the course of asthma.


Przypadek ziarniniaka cholesterolowego mózgu, który rozwinął się w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej 67
Case of brain xanthogranuloma, which developed during bipolar affective disorder 67
Hubert Wichowicz, Stefan Smoczyński
Streszczenie:
Artykuł opisuje przypadek 49 - letniej chorej, u której w czasie trwania choroby afektywnej dwubiegunowej wystąpiły dodatkowo: zaburzenia pamięci w postaci okresów czasu pokrytych niepamięcią, zawroty głowy i nie znajdujące uzasadnienia w badaniu okulistycznym subiektywne pogorszenie ostrości wzroku. Zaburzenia te -  początkowo traktowane jako czynnościowe - okazały się objawami guza wewnątrzczaszkowego i prawie zupełnie minęły po jego całkowitym operacyjnym usunięciu. Guz ten - ziarniniak cholesterolowy - jest rzadko spotykaną zmianą rzekomonowotworową, imitującą nowotwory rozmaitych narządów. Izolowany w mózgu spotykany jest niezmiernie rzadko i opisano jedynie pojedyncze przypadki jego przyżyciowego zdiagnozowania.
Summary
The paper describes the case of a 49 year old woman suffering from bipolar affective disorder, who additionally had a brain xanthogranuloma tumour. The symptoms that occured additionally to affective disorder symptoms were loss of memory, with some events forgotten completely, vergito and deteriorated visual accommodation. The ophthalmology examination could not explain the worsening accommodation. It turned out that a brain tumour was the cause of these symptoms and they all receded after the tumour's total resection. This kind of tumour - a xanthogranuloma is a rare pseudoneoplasm, very often pretending to be a cancer in various body organs. It happens to be very rare in the above mentioned isolated form in the brain and until now, only a few cases have been described as diagnosed in a live person.

 

Diagnostyka porównawcza zaburzeń pourazowych 75
Comparative diagnosis of posttraumatic disorders 75
Krzysztof Rutkowski
Streszczenie:
W artykule zestawiono objawy kliniczne zaburzeń aktualnie przyjmowanych za pourazowe. Poza PTSD i ASD zwykle są to zmiana osobowości, ostre i przemijające zaburzenia psychotyczne i depresja. Większość zaburzeń omówiono z perspektywy kryteriów ICD i DSM. Dodano analizę klasycznych (KZ-Syndrom) i postulowanych (Complex PTSD) zaburzeń a także najczęściej mylonych (zaburzenie adaptacyjne w ICD) z reakcjami na traumę. Artykuł uzupełniono o kwestionariusz ułatwiający badającym weryfikowanie diagnozy i różnicowanie pomiędzy PTSD, ASD i trwałą zmianą osobowości. Kwestionariusz może stanowić wygodną metodę do ilościowej oceny objawów i ich opisu dla potrzeb opiniodawczych i orzeczniczych.
Summary
In the article, clinical symptoms of disorders presently considered posttraumatic have been comprised. Apart from PTSD and ASD they constitute personality changes, chronic and brief psychotic disorders and depression. Most disorders were described from the perspective of ICD and DSM criteria. The analysis of classic (KZ-Syndrom) and postulated disorders (COMPLEX PTSD) were added as well as the most frequently misinterpreted ones, that is adaptation disorders in ICD, with the reactions to trauma. The article was completed with a questionnaire which helps the researchers verify the diagnosis and differentiate between PTSD, ASD and a permanent personality change. The questionnaire may be a convenient way to estimate the number of symptoms and their descriptions for the consultation and certification purposes.


Psychiczne następstwa deportacji w głąb ZSRR w ocenie Sybiraków 89
Psychological consequences of deportation into the Soviet Union on the base of self-reports by Sybiracs 89
Ewa Jackowska
Streszczenie:
Celem podjętych badań było znalezienie odpowiedzi na następujące pytania:
1.  Z jakimi rodzajami sytuacji trudnych, wywołujących ciężki stres zmagali się badani w latach deportacji? 2. Jakie są psychiczne następstwa deportacji dostrzegane przez badanych? 3. Czy płeć jest czynnikiem warunkującym nasilenie dolegliwości psychicznych uwarunkowanych zesłaniem? Badaniami  objęto stu osobowa grupę osób urodzonych w latach 1928-34, wywiezionych do ZSRR w latach 1940/41 i przebywających na zesłaniu 5-6 lat. W badaniach zastosowano: wywiad, Inwentarz Objawów Postresowych oraz Geriatryczną skalę Oceny Depresji  autorstwa Yesavage. Badania wykazały, ze 65% Sybiraków obserwuje u siebie objawy dolegliwości psychicznych warunkowane zesłaniem. Należą do nich m.in.: objawy jawnego lęku, wzmożona pobudliwość emocjonalna, utrzymywanie się niskiej samooceny i stanów przygnębienia. Deportacja miała wpływ na poziom wykształcenia uzyskanego w trybie dziennym i obniżyła szansę na sprawowanie funkcji kierowniczych. Stres wywołany deportacją miał też wpływ na pełnienie ról rodzinnych.   Częstość zauważania u siebie objawów leku i depresji była większa u kobiet w porównaniu z mężczyznami.
Summary
The main goal of this research was to find answers to the following questions: 1. What were the sources of the personal distress that the deportees to the Soviet Union experienced during the 5 years living in exile? 2. What psychological consequences of deportation did Sybiracs report? 3. Was a gender variable associated with intensity of post-traumatic symptoms? A total of 100 people born in 1928-34, who had been deported into the Soviet Union during the World War II were assessed with a semi-structured interview, PTSD Inventory and GDS (by Yesavage). The study pointed out that 65% participants felt symptoms following the exposure to traumatic stressors. They were: anxiety, increased arousal, low self-esteem, depression and others. The Siberian experience limited a possibility to get a higher level of education and more attractive job. It also modified the manner in which the marital and parental roles were fulfilled. The rate of anxiety and depressive symptoms was significantly higher in women in comparison with men.


Zespół stresu pourazowego jako skutek powodzi z 1997 r. - występowanie i obraz zaburzenia 103
PTSD as result of flood in 1997 - occurrence and display of disorder 103
Agnieszka Stępień, Monika Kantorska-Janiec
Streszczenie:
Opisano występowanie i przebieg PTSD jako skutek powodzi z 1997r. w środowisku wiejskim. Badanie przeprowadzono na terenie czterech wsi leżących w dorzeczu Nysy Kłodzkiej - terenu dotkniętego kataklizmem niespodziewanie, w znacznym stopniu. Zbadano 97 osób, bezpośrednich świadków powodzi, nie leczonych psychiatrycznie przed 1997r, które nie doświadczyły innego zdarzenia stresowego mogącego być niezależną przyczyną wystąpienia PTSD. Stopień intensywności traumy, ryzyko urazu i czas trwania zagrożenia były u wszystkich badanych jednakowe. Żadna z badanych osób nie otrzymała wsparcia psychologicznego ani psychiatrycznego po kataklizmie. Badanie przeprowadzono 60-63 miesiące po powodzi, przez jednego badacza (lekarza - psychiatrę), w domach ofiar, po telefonicznym umówieniu się.
Narzędziem użytym w badaniu był Złożony Międzynarodowy Kwestionariusz Diagnostyczny (CIDI). Wykorzystano sekcję A - dotyczącą danych demograficznych i sekcję N - dotyczącą PTSD.  Rozpoznanie PTSD postawiono 30,9% badanej grupy. Dotknięci zaburzeniem to w większości osoby o wykształceniu najniższym (49,9% grupy z wykształceniem podstawowym), bezrobotne (39,2% grupy osób bez pracy). Wykazano wyraźny wzrost zapadalności na PTSD wśród osób starszych. Rozpoznanie PTSD częściej stawiano mężczyznom (39,5%) niż kobietom (25,4%), co wiązało się z niższym wykształceniem i gorszym statusem materialnych badanych mężczyzn. Pełnoobjawowe PTSD utrzymujące się 60-63 miesiące po powodzi potwierdzono u 15,5% badanej grupy (n=97). Dane dotyczące częstości  i profilu występowania PTSD (osoby niżej wykształcone, uboższe, starsze) w badanej grupie  pokrywają się z doniesieniami zawartymi w piśmiennictwie światowym. Fakt częstszego diagnozowania PTSD wśród mężczyzn (39,5% vs 25,4% badanych kobiet) znajduje wytłumaczenie w niższym wykształceniu i niższym statusie materialnym tej grupy. Żadna z osób nie potwierdziła krótkiego (do miesiąca) trwania symptomów, co równoznaczne jest z brakiem wystąpienia po powodzi ostrej reakcji na stres w badanej grupie. Spowodowane jest to zapewne trwałością zniszczeń popowodziowych i przedłużoną ekspozycja na stresor.
Summary
Aim: The occurrence and course of PTSD in the countryside environment as the result of flood in 1997 has been described. The research was experimented around four villages by Nysa Kłodzka river-basin; the area was affected by disaster unexpectedly and extremely hard. Method: 97 people have been tested as the straightforward witnesses of flood. They had never been treated by a psychiatrist before 1997 and they haven't experienced any other stressful event that might have been an independent reason of the occurrence PTSD. The extent of trauma, risk of shock and the length of time that those examined were in danger was identical. None of the stiudied had received psychological or psychiatrical support after the disaster. The research was carried out by one investigator (psychiatrist)  60-63 months after the flood at  the victims' houses (the psychiatrist's visit was preceded by the phone appointment). The research instrument -  Composite International Diagnostic Interview CIDI: section A (referred to demographic dates) and section N (referred to PTSD). Results: PTSD diagnosis was made in 30.9% of the examined group. The distempered people are mostly educated at the lowest level (49.9% with the ground education) or unemployed (39.2%). Older people were more susceptible to PTSD. PTSD diagnosis was made more often for men (39.5%) than for women (25.4), what is directly related to the lower education and a worse material status of the examined men. Full symptomatic PTSD, remaining up to 60-63 months after the flood, was confirmed in 15.5% of the studied group. Conclusion: The frequency and profile of PTSD occurrence (lower educated, older and  the poor people) in the examined group is consistent with the other studies done. The fact that PTSD diagnosis was more frequent amongst men (39.5% vs. 25.4% in women) has been mentioned and explained above. No person in the group has confirmed the short (lasting only up to one month) term of  persistence of the symptoms what is tantamount to no acute stress disorder right after the flood. It might be probably caused by the permanence of flood destruction and the prolonged exposure to the stress factor.


Związek stresujących wydarzeń życiowych z zaburzeniami stanu psychicznego 115
Connection between stressful live events with mental disorders 115
Bożena Śpila, Marta Makara, Maria Chuchra, Beata Pawłowska
Streszczenie:
Cel: Celem pracy jest badanie różnic między chorymi psychicznie a grupą kontrolną w zakresie obciążenia stresującymi wydarzeniami życiowymi i związku z poczuciem koherencji.
Metoda: Przebadano grupę 108 osób, w tym 49 leczonych psychiatrycznie i 64 osoby bez zaburzeń stanu psychicznego za pomocą Skali HADS, Inwentarza Wczesnej Traumy, Skali   Stresu Psychospołecznego i Skali Poczucia Koherencji.  Wyniki: Stwierdzono istotnie częstsze występowanie czynników stresowych psychospołecznych w ciągu ostatniego roku oraz narażenia na przeżycia traumatyczne w dzieciństwie wśród badanych chorych z zaburzeniami stanu psychicznego w porównaniu z grupą kontrolną. Poczucie koherencji jako miara zasobów do radzenia sobie ze stresem było istotnie niższe u badanych pacjentów psychiatrycznych. Wykazano istotna statystycznie zależność objawów lęku i depresji, zgłaszanych przez pacjentów z zaburzeniami stanu psychicznego  z miarami poczucia koherencji. Szczególnie nadużycia emocjonalne doznane w dzieciństwie korelowały wysoko z niskim poczuciem koherencji w grupie osób leczonych psychiatrycznie. Wniosek: Pacjenci psychiatryczni częściej doświadczali stresujących wydarzeń życiowych w dzieciństwie  co miało związek z niższym poczuciem koherencji  jako miary zasobów "odpornościowych" do radzenia sobie w sytuacjach stresowych.
Summary
Aim: The aim of the paper is to study the differences between the mental ill and a control group in the range of burdening with stressful live events and its connection with a sense of coherence. Methods: The group of 108 people, 49 psychiatric patients and 64 people without any mental disorders in it, were examined with the Hospital Anxiety-Depression Scale, Early Trauma Inventory, Social Readjustment Scale and the Sense of Coherence Scale. Results: Patients with mental disorders had a significantly higher occurrence of stressful psychosocial factors during the last year, and also they were exposed to traumatic events in childhood more frequently than the control group. The sense of coherence, as a measurement of resources in coping with stress, was significantly lower in the case of the examined psychiatric patients. Statistically significant dependence of anxiety and depression symptoms which were reported by patients with mental disorders with abuses which were experienced in childhood correlated highly with a sense of coherence in the group of psychiatric patients. Conclusions: Psychiatric patients experienced stressful life events in childhood more frequently, which had to do with a sense of coherence as measure of ';resistance' resources to cope with stressful events.


Przestrzeganie zaleceń lekarza przez pacjentów przyjętych za zgodą do szpitala psychiatrycznego 125
Compliance of patients admitted with consent to psychiatric hospital 125
Stanisław Dąbrowski, Włodzimierz A. Brodniak, Stefan Welbel
Streszczenie:
Celem pracy jest ocena związków między trzema wyodrębnionymi wcześniej typami zgody pacjentów na leczenie psychofarmakologiczne, a przestrzeganiem przez nich zaleceń lekarza i niektórymi aspektami autonomii pacjenta. Zbadano 200 pacjentów przyjętych za zgodą do 4 szpitali psychiatrycznych za pomocą ustrukturyzowanego kwestionariusza. W losowo-celowym doborze pacjentów nie uwzględniono osób otępiałych, z upośledzonym kontaktem intelektualnym, ubezwłasnowolnionych i małoletnich. Z analizy związków między trzema wyodrębnionymi typami zgody na leczenie, a stosowaniem się do zaleceń lekarza i innymi jego determinantami wynika, że: - wszyscy pacjenci (100%) 1 grupy (świadoma zgoda) wykonują zalecenia lekarza, w 2 grupie (niezdolni do wyrażenia zgody) - 84,0%, a w 3 (nie pytani o zgodę) - 92,2%,- pacjenci 2 i 3 grupy wykazują niższy poziom stosowania się do zaleceń lekarza i innych determinantów - potrzeby leczenia, zaufania do lekarza, zadowolenia z leczenia i pozostałych,- we wszystkich grupach udział pacjentów w wyborze szpitala, oddziału i rodzaju leczenia był znikomy. Według opinii pacjentów: 1. Świadoma zgoda na leczenie wiąże się z wysokim poziomem stosowania się do zaleceń lekarza i pozytywnym stosunkiem do innych aspektów leczenia. 2. Pacjenci niezdolni do wyrażenia świadomej zgody na leczenie i nie pytani o zgodę wykazują niższy poziom przestrzegania zaleceń lekarza i mają bardziej negatywny stosunek do innych aspektów leczenia. 3. Wysokie wskaźniki stosowania się do zaleceń lekarza w szpitalu psychiatrycznym są związane z bardzo ograniczoną autonomią pacjentów w zakresie wyboru szpitala, oddziału i rodzaju leczenia.
Summary
Aim: The aim of the study is to assess the interrelation between three earlier described types of consent to inpatient treatment and compliance as well as some aspects of patients' autonomy. Method: 200 inpatients admitted to four psychiatric hospitals were examined by means of a structured questionnaire. Persons with severe dementia, distorted intellectual contact, incompetent, as well as the juvenile were excluded. Results: The analyses of interrelation among the three groups of patients who gave their consent to treatment and compliance as well as other determinants of compliance indicated that: - All patients (100%) of the first group (informed consent) comply with the doctors' advice, in the second group (not capable to consent) - 84 percent and in the third group (not asked about consent) - 92 percent. - The patients of the 2nd and 3rd groups showed to have a lower level of compliance and other determinants of treatment such as need for treatment, confidence in doctor and other medical staff, satisfaction and others. - All groups of patients had a meaningless influence on choice of hospital, ward and kind of therapy. Conclusion: The study proved that: - The patients have a very high rate of therapeutic compliance not only in observing treatment regimens, but also in self-reporting their needs for treatment, confidence in doctor and other staff, efficiency of medication as well as treatment satisfaction. - Compliance rates in patients who confirmed their informed consent treatment were significantly higher than these who had not been asked to give their consent to treatment, and those who had not been capable of expressing their informed consent to treatment. - The high rates of therapeutic compliance are associated with very limited autonomy concerning the choice of hospital, in inpatient ward and method of therapy.


Ocena przestrzegania przepisów o zgodzie na leczenie w szpitalu psychiatrycznym 139
Evaluation of keeping in accordance with the rules and regulations on the consent for treatment in a psychiatric hospital 139
Stanisław Dąbrowski, Włodzimierz A. Brodniak, Stefan Welbel
Summary
Aim: The aim of the paper was to evaluate the frequency of abiding the rules on the consent for treatment in a psychiatric hospital. Method: 200 patients who were admitted to 4 psychiatric hospitals were studied with a structured questionnaire. In a random-purpose selection, patients with dementia, lower intellectual capability and those who were incapacitated were not taken into account. Results and conclusions: Amongst the 200 patients admitted for a psychiatric hospital treatment 73 (36.5%) confirmed a conscious informed consent, 25 (12.5%) agreed but according to the researchers they were not capable to express conscious consent, but 102 (51%) did not agree to being treated. The first group was dominated by women (57.5%). 17.8% of the patients from this group were directed to hospital with no prior examination. 97.3% expressed conscious agreement to treatment, whilst 2.7% were hesitant. In the second group the ratio of women to men was similar. Only one patient was directed to the hospital with no prior examination. 68.0% patients expressed conscious agreement to treatment and 32.0% were hesitant. In the third group, there were more men - 55.9%. 27.5% of the patients were sent to hospital with no examination prior to that. 76.5% of the patients had expressed a conscious agreement to being treated and 23.5% were hesitant. In the 1st group non-psychotic disorders dominated over the schizophrenic psychoses, amongst these there were affective disorders - 37% and others. In the 2nd group the schizophrenic psychoses definitely were the most common - 60% amongst the other disorders. The treatment of these individuals required formal consent - notification of the court - which was not done in any single case. In the 3rd, the schizophrenic psychoses also were those most frequently present - 40.2% over other diagnoses amongst which there were affective disorders - 23.5%, and others. The persons studied were not asked for consent, amongst these - 63.7% were solely informed and treated, whilst 36.3% were not even informed and treated. The differences between the three groups in the distribution of the diagnoses are statistically significant.

 

Hospitalizacja bez zgody pacjenta jako źródło odczuwania przymusu 151
Involuntary commitment as a source of perceived coercion 151
Tomasz Pawłowski, Andrzej Kiejna, Joanna Rymaszewska
Streszczenie:
Przymusowa hospitalizacja osób z zaburzeniami psychicznymi budzi wiele kontrowersji. Autorzy  w oparciu o przegląd piśmiennictwa uzasadniają konieczność prowadzenia badań dotyczących stosowania przymusu w psychiatrii. Starają się także odpowiedzieć na pytanie czy formalny status przyjęcia do szpitala psychiatrycznego może odzwierciedlać obecność lub brak przymusu. W dalszej części artykułu dokonują przeglądu narzędzi do subiektywnej oceny przymusu towarzyszącego przyjęciu do szpitala oraz prezentują wyniki badań z zastosowaniem tych narzędzi. Zwracają także uwagę na fakt, iż retrospektywne potwierdzenie przez pacjenta potrzeby hospitalizacji może uzasadnić jego przymusowe przyjęcie ale nie wpływa na moralną ocenę zastosowania przymusu. Ponadto nie wynika z niego, iż pacjent pogodził się  z przymusową hospitalizacją po jej zakończeniu. Minimalizowanie odczuwania przez pacjentów przymusu podczas hospitalizacji staje się ważną kwestią na którą powinno zwracać się uwagę w procesie leczenia.  Związane jest to zarówno z faktem, iż odczuwanie przymusu z natury jest zjawiskiem niepożądanym ale także z powodu tego, iż może to wpływać niekorzystnie na współpracę pacjenta w przebiegu terapii.
Summary
Involuntary commitment is a topic that provokes a lot of controversy. Authors, supported by a review of literature, explain the need for conducting research on the use of coercion in psychiatry. They also attempt to answer the question whether a formal status of admission to hospital may possibly reflect the presence or lack of coercion. Further in the article they review the tools needed to make a subjective assessment of coercion associated with admission and they present results of their research with the use of these tools. The authors also point to the fact that the patient's retrospective confirmation of the need for hospitalisation may be a basis for their involuntary commitment but it does not, however, have any influence on the moral assessment of the need for coercion. Moreover, it does not arise out of this that the patient has come to terms with involuntary commitment after its completion. The need, then, to minimalise the patient's perception of coercion while committed, becomes a very important matter which should be taken into account during treatment. This is both related to the fact that the perception of coercion is an undesirable factor but also that it may negatively influence the patient's cooperation during treatment.


Zasoby osobiste i społeczne sprzyjające radzeniu sobie opiekunów z depresją członka rodziny 161
Personal and social resources enhancing coping in caregivers of major depression family members 161
Zygfryd Juczyński, Grażyna Adamiak
Streszczenie:
Celem badań było ustalenie zależności zachodzących między osobistymi i społecznymi zasobami opiekunów a ich strategiami radzenia sobie z depresją członka rodziny. 40 opiekunów wypełniło 4 metody samooceny (Mini-MAC, SOZ-U K-22, STV, LOT-R) w czasie pobytu pacjenta na oddziale psychiatrycznym. W modelowaniu strukturalnym (SEPATH) uwzględniono 4 zmienne ukryte egzogenne (Pacjent, Opiekun, Zasoby osobiste i Zasoby społeczne) oraz 2 zmienne ukryte endogenne (Aktywne i Bierne strategie radzenia sobie) ładowne przez strategie ducha walki, pozytywne przewartościowanie, lękowe zaabsorbowanie i bezradność-beznadziejność. Model posiada dobre wskaźniki dopasowania. Wyniki badania dowodzą, że wysoki poziom dyspozycyjnego optymizmu i spostrzeganego wsparcia emocjonalnego jest przyczyną preferowania aktywnych strategii radzenia sobie z chorobą członka rodziny.
Summary
Aim: The aim of our study was to determine the relationship between personal and social resources and coping strategies with illness of family members with major depression in caregivers. Method: 40 caregivers (16 men, 24 women) of patients (25 spouse, 15 parents) recruited during their in-patient psychiatric stay completed 4 self-report instruments (Mini-MAC, SOZ-U K-22, STV, LOT-R). The structural equation model (SEPATH) includes four latent exogenous constructs (Patient, Caregiver, Personal and Social support) measured by observed variables and two endogenous latent constructs (Active and Destructive Coping Strategies) loading by strategies: fighting spirit, positive reinterpretation, anxious preoccupation and helplessness-hopelessness. Overall, the model fits well. Result and conclusion: The results of the study indicate, that a high level of dispositional optimism and perceived emotional support play a causal role in use of active coping strategies with illness of family members.

 

ISSN 0033-2674 (PRINT)

ISSN 2391-5854 (ONLINE)


Inne strony PTP:
Other PTP websites:

www.psychiatria.org.pl
www.psychiatriapsychoterapia.pl

www.archivespp.pl
www.psychoterapiaptp.pl

Psychiatria Polska
INDEXED IN:
Thomson Reuters Master List
Science Citation Index Expanded
Journal Citation Reports
(Impact Factor 0,884)

Medline/Index Medicus
MNiSW (15 pkt)
Scopus/SCImago
EMBASE/Excerpta Medica
PsycINFO, EBSCO, DOAJ
Index Copernicus (18.59)
Erih Plus, Cochrane Library
CrossRef/DOI

Psychiatria Polska
is an open access journal


We recommend:
Pharmacological Reports



+48  518-330-994
kontakt z Biurem KRW PTP