39, 6

Artykuł redakcyjny: Patryk Piotrowski, Andrzej Kiejna
Czy system oddziałów dziennych może być szansą redukcji kosztów leczenia psychiatrycznego?   1067
Could the day hospital wards be a possibility of reducing treatment costs in psychiatry  1067
Streszczenie
Celem pracy jest przedstawianie możliwości obniżenia kosztów leczenia zaburzeń psychicznych poprzez wdrożenie systemu oddziałów dziennych. Przedstawiono wyniki badań dokumentujące porównywalny stopień poprawy obrazu klinicznego w zakresie zaburzeń psychotycznych, funkcjonowania społecznego a także satysfakcji z leczenia w oddziałach dziennych oraz konwencjonalnej opiece całodobowej. W oparciu o dostępne wyniki badań kosztów związanych z obiema formami leczenia wykazano potencjalne możliwości obniżenia wydatków w przybliżeniu o 20-30% korzystając z terapii w modelu alternatywnym. Bazując na danych uzyskanych z rejestrów epidemiologicznych dotyczących regionu Dolnego Śląska wykazano znaczący wzrost ilości hospitalizacji chorych, obarczonych przede wszystkim rozpoznaniem zaburzeń niepsychotycznych, spektrum dysfunkcji psychicznych, których terapia w modelu opieki dziennej umożliwia osiągnięcie najwyższego poziomu oszczędności. Jako że przytoczone dane uzyskano w projektach przeprowadzonych w innych krajach, gdzie jednostki służby zdrowia funkcjonują w odmiennym otoczeniu ekonomicznym, istnieje konieczność dokonania podobnych ewaluacji w warunkach polskich.
Summary. The aim of the article is a presentation of the possible way of psychiatric treatment costs reduction by introducing a day hospital system. Basing on literature a similar improvement in clinical and social outcome between both partial and full hospitalization was shown. A comparison of costs in the studied models of treatment have demonstrated a probable level of saving assessed at 20-30% for the day treatment. The presented data obtained from the epidemiologic registry of Lower Silesian district showed a significant increase of hospital admissions of mostly non-psychotic patients – the most cost-saving group of mental dysfunctions while treated in a day hospital. As the cited articles concerned studies conducted in other countries where the economic environment differs from the Polish one, there is a need of cost comparison between day hospital and inpatient treatment in the country.


Tomasz Adamowski, Tomasz Hadryś, Joanna Rymaszewska, Andrzej Kiejna
Porównanie efektywności leczenia na psychiatrycznym oddziale dziennym i oddziale stacjonarnym na podstawie analizy objawów psychopatologicznych oraz subiektywnej oceny jakości życia pacjentów  1077
Effectiveness of treatment in day hospital versus inpatient ward evaluated by patients’ psychopathological symptoms and subjective quality of life (QoL) analysis  1077
Streszczenie
Cel badań: Autorzy dokonali analizy objawów psychopatologicznych oraz subiektywnej jakości życia dla oceny efektywności leczenia w oddziale dziennym i stacjonarnym w ramach wieloośrodkowego badania Unii Europejskiej EDEN.
Metoda: 238 pacjentów przyjętych do szpitala psychiatrycznego we Wrocławiu zostało w sposób losowy przydzielonych do leczenia w oddziale dziennym (n=115) lub stacjonarnym (n=123). Pacjenci byli badani w 4 punktach czasowych obejmujących okres hospitalizacji. Do oceny różnic w dynamice objawów psychopatologicznych pomiędzy oddziałami wykorzystano średnie wartości punktowe podskal rozszerzonej wersji BPRS Ventury, natomiast subiektywną jakość życia oceniano skalą MANSA. Analizowano dwa parametry efektywności: statyczne (wartość skali w danym punkcie badawczym, poziom przeciętny) oraz opisujące dynamikę zmian (gradienty). Metoda opracowania statystycznego oparta była na analizie wariancji (ANOVA) oraz modelach analizy kowariancji  (ANCOVA) ze zmiennymi towarzyszącymi.
Wyniki: W dniu wypisu wykazano wyższą efektywność leczenia objawów manii i pobudzenia w oddziale stacjonarnym, nie stwierdzono natomiast różnic w dynamice pomiędzy oddziałami. Wykazano przewagę leczenia nasilenia objawów negatywnych w oddziale dziennym, jednak szybsze ustępowanie objawów obserwowano w oddziale stacjonarnym. Na początku hospitalizacji stwierdzono wyższą efektywność leczenia objawów pozytywnych w oddziale stacjonarnym. Odwrotnie w oddziale dziennym w początkowym okresie leczenia wyższa była efektywność w zakresie redukcji objawów depresji i lęku. W ocenie dynamiki ustępowania objawów na początku hospitalizacji wykazano wyższość oddziału stacjonarnego. W ocenie jakości życia nie stwierdzono różnic w efektywności pomiędzy oddziałami.
Wnioski: Uwzględniając parametry statyczne i dynamiczne efektywności w ujęciu podskal BPRS oraz skali MANSA nie wykazano bezwzględnej przewagi leczenia stacjonarnego wobec oddziału dziennego.
Summary
Aim: Authors analyzed patients’ psychopathological symptoms and subjective quality of life (QoL) for evaluating the effectiveness of treatment in day hospital versus inpatient wards. Analyses concerned patients form Wrocław and recruited within the framework of an EU funded multicenter study EDEN.
Methods: 238 patients admitted to the Psychiatric Hospital in Wroclaw were randomly assigned to treatment in either day hospital (n=115) or inpatient ward (n=123). Patients were interviewed at 4 timepoints comprising their stay in hospital. Differences between settings in terms of dynamics of psychopathological symptoms and subjective QoL were expressed in mean scores of BPRS subscales and MANSA. Two parameters of effectiveness were considered: static – the score on the scale at a given timepoint and average score level, and dynamic – describing dynamics of changes (gradients). Statistical methods included ANOVA and ANCOVA with covariables.
Results: In terms of manic and excitement symptoms inpatient wards proved to be more effective as measured at discharge, no differences in dynamics between settings were found. Day hospital was superior in alleviating negative symptoms during treatment but improvement in that respect was quicker in the inpatient ward. In terms of alleviating positive symptoms, the inpatient ward was more effective only at the beginning of the treatment. Day hospital was more effective in handling symptoms of depression and anxiety but only at the beginning of treatment. Dynamics of subsiding of symptoms at the beginning of hospitalization was better for the inpatient ward. No differences in QoL in both settings were found.
Conclusions: Taking into consideration static and dynamic parameters of effectiveness of treatment the superiority of inpatient treatment over day hospital has not been, therefore, definitely proven


Sławomir Krzysztof Sidorowicz
Porównanie unieruchomienia z izolacją   1093
The comparison of immobilization with isolation  1093
Streszczenie
Unieruchomienie i izolacja to dwie z czterech form przymusu bezpośredniego dozwolonych przez Ustawę o ochronie zdrowia psychicznego z 19 sierpnia 1994 r. z późniejszymi zmianami Mówi o tym artykuł 18 Ustawy, który definiuje istotę oraz określa warunki zastosowania przymusu bezpośredniego wobec osób z zaburzeniami psychicznymi. Obie te metody mają podobny zakres zastosowań, ale znacznie różnią się pod względem sposobu realizacji. O ile unieruchomienie jest stosowane powszechnie, o tyle izolacja jest prawie nieznana. Właściwie nie wiadomo dlaczego tak się dzieje. Wykorzystując piśmiennictwo oraz kliniczne doświadczenie porównano aspekty kliniczne, etyczne i prawne obu tych metod przymusu bezpośredniego. Omówiono wskazania i przeciwwskazania kliniczne do stosowania tych procedur oraz ich wpływ na chorych i personel. Starano się ukazać zalety i wady obu metod. Zwrócono szczególną uwagę na zakres i czas stosowania fizycznej przemocy w stosunku do chorych unieruchamianych lub izolowanych. Wydaje się, że zakres i czas trwania przemocy podczas unieruchomienia są znacznie większe niż podczas izolacji. Przytoczone dane z obserwacji, piśmiennictwa oraz rozważania wskazują, że izolacja jest procedurą znacznie mniej uciążliwą od unieruchomienia. Powołując się na artykuły 12 i 18 p.4 Ustawy o ochronie zdrowia psychicznego sformułowano postulat stworzenia możliwości izolacji chorych na psychiatrycznych oddziałach przyjęciowych. Jak dotąd większość tych oddziałów nie posiada odpowiednich pomieszczeń, a personel nie jest przygotowany do realizacji takiego zadania jakim jest przeprowadzenie izolacji.
Summary
Immobilization and isolation are two of the four procedures of direct mechanical restraint allowed by the Mental Health Protection Act of August 19, 1994 (article 18). Physical restraint of mentally disordered persons may be used only when such persons wage an attempt against their own life or health, or the life or health of another person, or public safety, or when such persons violently destroy or damage surrounding objects. Both these methods may be used in similar clinical situations. Clinical, ethical and legal aspects of immobilization and isolation show that isolation may be less burdensome and restrictive than immobilization, and particularly during isolation less degree of physical violence is applied than during the immobilization. The mental Health Protection Act of 1994 states in article 12, that when choosing the type and method of treatment not only health issues but also the interests and other personal values of the mentally disordered person shall be taken into consideration; care shall be taken to achieve improvement of health with the least possible discomfort for that person, and article 18 p.4 says that when applying physical restraint, the method causing least possible discomfort shall be selected and special care shall be taken to safeguard the well-being of the person concerned. Therefore, it is reasonable and legally justified to demand the introduction of the possibility of isolation in the closed wards of psychiatric hospitals.


Ewelina Dobrzyńska, Joanna Rymaszewska, Tomasz Pawłowski, Tomasz Adamowski, Tomasz Hadryś, Andrzej Kiejna
Czy współczesna farmakoterapia ogranicza stosowanie przymusu w psychiatrii? Wyniki badania pilotażowego   1103
Does contemporary pharmacotherapy limit coercion in psychiatry? Preliminary results.  1103
Streszczenie
Cel: Celem badania było ustalenie, czy współczesna psychofarmakoterapia (neuroleptyki atypowe) ma wpływ na współpracę pacjenta w leczeniu (ang. compliance) i ogranicza stosowanie przymusu (przyjęcie bez zgody, przymus bezpośredni).
Metoda: Do badania włączono 71 pacjentów z rozpoznaniem ze spektrum schizofrenii (grupa kategorii F2 według klasyfikacji ICD-10) przyjętych do szpitala psychiatrycznego. W badanej grupie 41 osób było leczonych przed hospitalizacją neuroleptykiem atypowym, a 30 – klasycznym. Zebrane dane dotyczące farmakoterapii pacjentów przed przyjęciem do szpitala, stosowania się do zaleceń lekarza, historii choroby oraz przymusu stosowanego podczas hospitalizacji poddano analizie statystycznej z użyciem testu chi2 Pearson’a oraz testu Mann-Whithey’a.
Wyniki: Nie znaleziono znaczących zależności pomiędzy współpracą pacjenta w leczeniu (kontynuowanie farmakoterapii po wypisie ze szpitala), trybem hospitalizacji a rodzajem przyjmowanego neuroleptyku. Zauważono jednak, że zależność pomiędzy stosowaniem leku nowej generacji a kontynuowaniem terapii była bliska istotności statystycznej.
Wnioski: Wyniki badania nie wykazały wpływu neuroleptyków atypowych na współpracę pacjenta przy leczeniu (kontynuowanie farmakoterapii), tryb hospitalizacji oraz częstość stosowania przymusu bezpośredniego. Dla potwierdzenia uzyskanych wyników konieczne będzie przeprowadzenie badania długoterminowego na większym materiale.
Summary.
Aim: The goal of the present study was to examine whether contemporary psychopharmacotherapy (atypic neuroleptics) can have an impact on the patient’s compliance and limit coercion (involuntary admission to hospital, coercive measures).
Material and method: 71 adult inpatients with diagnoses of the schizophrenia spectrum (F20 group according to ICD-10) admitted to psychiatric hospital were observed. 41 of them were treated with atypic neuroleptics before hospitalization and 30 with typical ones. Data about their pharmacotherapy before hospitalization, compliance, history of disease and coercion used during hospitalization were gathered and analysed by means of chi square Pearson’s and Mann-Whithey’s tests.
Results: There were no significant differences in non-compliance, the type of admission to hospital and frequency of coercion measures used during hospitalization between groups of patients receiving atypic and typical antipsychotics. However, the group with atypic neurolepitcs was nearly significantly more adherent to therapy than the typical ones.
Conclusions: Results of the study did not confirm the impact of atypic neuroleptics on compliance and coercion connected with admission to hospital. A long-term study with an increased number of patients is needed to confirm the results of this study.


Tomasz Zyss, Robert T. Hese, Andrzej Zięba, Przemysław O. Jałowiecki,
Włodzimierz Majewski, Ryszard Palugniok
Kilka uwag o procedurze pozyskiwania świadomej zgody w przypadku pacjentów kwalifikowanych do zabiegów elektrowstrząsowych   1113
Some considerations about the procedure of informed consent in patientsprepared for electroconvulsive treatment  1113
Streszczenie
Zabiegi elektrowstrząsowe jako procedura medyczna podwyższonego ryzyka, oraz terapia wzbudzająca pewne kontrowersje - wymaga dokładnego przestrzegania warunków pozyskiwania świadomej zgody od pacjenta, któremu proponowana jest ta metoda leczenie. Uzyskanie zgody od pacjenta wymaga poinformowania go o rozmaitych aspektach terapii EW. W pracy położono zwrócono uwagę, iż w przypadku zabiegów EW informacja przekazana pacjentowi drogą ustną jawi się jako niewystarczająca. Podniesiono konieczność opracowania polskiego kwestionariusza zgody pacjenta na zabiegi EW i wdrożenia go we wszystkich placówkach psychiatrycznych wykonujących zabiegi EW.
Summary
Electroconvulsive therapy (ECT) as a medical procedure of higher risk as well as a therapy evoking certain controversies requires strict obedience to the conditions of acquiring the patient’s informed consent to the offered method of treatment. To acquire the patient’s consent it is necessary to inform him/her about the different aspects of electroconvulsive therapy. The paper stresses that in the case of ECT therapy, the spoken information given to the patient seems insufficient. It is necessary to work out a Polish questionnaire for acquiring the patient’s consent to electroconvulsive therapy and to apply it in all psychiatric institutions that carry out ECT procedures.


Piotr Gałecki, Tadeusz Pietras, Antoni Florkowski
Procesy pro- i antyoksydacyjne u osób chorych na schizofrenię z objawami późnych dyskinez   1131
Pro- and antioxidant processes in schizophrenics with tardive dyskinesia  1131
Streszczenie
Wielu chorobom ośrodkowego układu nerwowego towarzyszy zwiększone wytwarzanie reaktywnych form tlenu. Uważa się, że uszkodzenie wolnorodnikowe związane z niską aktywnością antyutleniaczy w ośrodkowym układzie nerwowym, jest jedną z przyczyn powstawania późnych dyskinez (TD) u chorych na schizofrenię w przebiegu wieloletniego leczenia neuroleptykami. Celem pracy: Ocena aktywności dysmutazy ponadtlenkowej (CuZnSOD), katalazy (CAT), peroksydazy glutationowej (GSH-Px) oraz procesu peroksydacji lipidów w płytkach krwi u osób chorych na schizofrenię z objawami lub bez objawów późnych dyskinez. Materiał i metody: W badaniu uczestniczyło 84 pacjentów chorych na schizofrenię paranoidalną, w tym 40 z objawami późnych dyskinez. Obie grupy były porównywalne pod względem klinicznym i demograficznym. Aktywność GSH–Px oznaczano metodą Little i O˘Brien, aktywność CAT według metody Beersa i wsp., zaś aktywność CuZnSOD w płytkach krwi oznaczano metodą Misra i Fridovich. Produkty peroksydacji lipidów oznaczano poprzez pomiar stężenia związków tiobarbiturozależnych (TBARS) w trombocytach przy użyciu metody Placera i wsp. Wyniki: Aktywność CuZnSOD u chorych bez TD wynosiła 820,23 U/g, zaś w grupie chorych z objawami TD 710,75 (p< 0,05). Stężenie TBARS u osób z TD wynosiło 1,06, natomiast w grupie bez  TD 0,92 nmol/109 (p< 0,05). Aktywność CAT była wyższa w grupie z objawami TD (p<0,05). Aktywność GSH-PX nie różniła się pomiędzy obiema badanymi grupami.  Wnioski: Chorzy na schizofrenię z objawami późnych dyskinez charakteryzują się niższą aktywnością CuZnSOD i wyższym stężeniem TBARS w płytkach krwi w porównaniu z osobami bez późnych dyskinez. Chorzy z TD wykazują wyższą aktywność CAT. Aktywność CuZnSOD i stężenie TBARS koreluje z wiekiem w obu badanych grupach.
Summary 
Central nervous system diseases are connected with the production of an increased amount of reactive oxygen species. Decreased antioxidant activity is considered as one of the causes of tardive dyskinesia (TD) in schizophrenic patients in a prolonged neuroleptic treatment course.
Aim: Evaluation of superoxide dismutase, catalase, glutathione peroxidase activity as well as lipid peroxidation by TBARS saturation in blood platelets in schizophrenic patients with or without tardive dyskinesia symptoms.
Material and method: 84 paranoid schizophrenic patients took part in the study, 40 of them with TD symptoms. The groups were comparative in clinical and demographic terms. Indication of TBARS in blood platelets was performed by the Placed and coop method. GSH-Px activity was indicated by the Little and O?Brien method. CAT activity was indicated according to the Beers and coop method. CuZnSOD activity in blood platelets was indicated by the Mirsa and Fridovich method.
Results: CuZnSOD activity in schizophrenic patients without TD is 820.23 and accordingly 710.75 U/g in TD symptoms patients and it is statistical essential. TBARS for patients with TD is 1.06 and accordingly without TD it is 0.92 µmol/109, the difference is statistically essential. For groups with and without TD CAT activity is accordingly 19.87 and 17.93Ub/g. For groups with and without TD GSH-Px is accordingly 32.30 and 30.48 U/g.
Conclusions: schizophrenic patients with TD symptoms have lower CuZnSOD activity and higher concentration of TBARS in platelets than patients without TD. CAT activity is higher in patients with TD symptoms. CuZnSOD activity and concentration of TBARS are in correlation with age in both studied groups.


Anna Wyszogrodzka-Kucharska, Jolanta Kunert-Radek, Jolanta Rabe-Jabłońska
Zaburzenia wydzielania prolaktyny u chorych na schizofrenię leczonych lekami przeciwpsychotycznymi II generacji – risperidonem i olanzapiną   1143
Prolactin secretion disturbances in schizophrenic patients treated with 2nd generation antipsychotics – risperidone and olanzapine  1143
Streszczenie
Hiperprolaktynemię rozpoznajemy, gdy stężenie prolaktyny w surowicy krwi jest podwyższone w 2 kolejnych oznaczeniach. Częstość występowania hiperprolaktynemii w populacji ludzi zdrowych szacuje się na 0,4%. Większość klasycznych neuroleptyków oraz niektóre z leków przeciwpsychotycznych II generacji powodują wzrost wydzielania prolaktyny.
Cel: Porównanie częstości występowania hiperprolaktynemii i jej objawów klinicznych między trzema grupami: 1) chorymi na schizofrenię, leczonymi risperidonem, 2) leczonymi olanzapiną i 3) zdrowymi osobami z grupy kontrolnej.
Grupy badane i metoda: Grupy badane stanowiło: 60 chorych na schizofrenię: 26 osób leczonych risperidonem  i 34 osoby leczone olanzapiną  oraz 38 zdrowych, nie leczonych osób. U wszystkich badanych dwukrotnie oznaczono stężenie prolaktyny i zebrano wywiad dotyczący objawów klinicznych hiperprolaktynemii.
Wyniki: Nie wykryto istotnej statystycznie różnicy w częstości występowania hiperprolaktynemii, stwierdzonej w badaniach laboratoryjnych, wśród pacjentów leczonych risperidonem (u 92,3%) i olanzapiną (u 76,5%), lecz u chorych leczonych przeciwpsychotycznie rozpoznano ją wielokrotnie częściej niż w grupie kontrolnej (u 2, 6%). Objawy kliniczne występowały tylko u części badanych z rozpoznaną przy pomocy badań laboratoryjnych hiperprolaktynemią.
Summary
Hyperprolactinemia is an elevation of prolactin level above the norm in two separate samples. Its prevalence is 0.4%. Hyperprolactinemia could be a side effect of treatment of schizophrenia with conventional and some of the second generation antipsychotics.
Aim: To compare the prevalence of hyperprolactinemia and its clinical symptoms in three groups: 1) patients with schizophrenia treated with risperidone, 2) those treated with olanzapine and 3) the control group.
Material and method: Participants in the study were 60 schizophrenic patients: 26 treated with risperidone, 34 with olanzapine and 38 healthy, non-medicated volunteers. In all subjects a fasting morning blood sample was obtained and analyzed for serum prolactin levels.
Results: Investigators did not establish any statistically significant difference in the prevalence of hyperprolactinemia diagnosed with laboratory tests in patients treated with different atypical neuroleptics. Hyperprolactinemia was established in 92.3% patients treated with risperidone and in 76.5% patients treated with olanzapine and in 2.6% subjects of the control group. Clinical symptoms of hyperprolactinemia were established only in a part of the subjects with hiperprolactinemia diagnosed with laboratory tests.


Anna Wyszogrodzka-Kucharska, Jolanta Rabe-Jabłońska
Zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej u chorych na schizofrenię leczonych lekami przeciwpsychotycznymi II generacji   1157
Calcium balance and regulation in schizophrenic patients treated with second generation antipsychotics.  1157
Streszczenie
Zachowanie równowagi wapniowo-fosforanowej umożliwia utrzymywanie prawidłowych poziomów tych pierwiastków w organizmie. W jej regulację zaangażowane są głównie parathormon oraz czynne metabolity witaminy D. Zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej mogą doprowadzić do demineralizacji kości i obniżenia jej gęstości, a następnie spowodować osteopenię i osteoporozę. U chorych na schizofrenię nieprawidłowości w stężeniach wapnia i fosforu mogą wynikać z nieodpowiedniej podaży tych pierwiastków w diecie, zmniejszonej ekspozycji na światło słoneczne, polidypsji oraz z innych nieznanych powodów. Nie jest poznany wpływ długotrwałej kuracji lekami przeciwpsychotycznymi na te zaburzenia.
Celem pracy była ocena gospodarki wapniowo-fosforanowej oraz jej wybranych regulatorów u chorych na schizofrenię, leczonych różnymi lekami przeciwpsychotycznymi II generacji i porównanie uzyskanych wyników z istniejącymi u grupy kontrolnej. Grupy badane i metoda: Grupy badane stanowiło: 60 chorych na schizofrenię, w tym 26 leczonych risperidonem i 34 leczonych olanzapiną oraz 38 zdrowych, nie leczonych osób. U wszystkich badanych przeprowadzano ujednolicony wywiad, badanie lekarskie oraz oznaczono stężenia następujących parametrów biochemicznych w surowicy krwi: wapnia całkowitego i fosforu, parathormonu, 25-hydroksycholekalcyferolu – wątrobowego metabolitu witaminy D. Określono również dobowe wydalanie z moczem wapnia i fosforu metodą kolorymetryczną. Wyniki i omówienie: Nie wykazano istotnej statystycznie różnicy pomiędzy średnimi wartościami stężenia wapnia całkowitego oraz fosforu w surowicy krwi w grupach leczonych różnymi lekami oraz pomiędzy nimi a grupa kontrolną. Istotnie statystycznie częściej niższe wydalanie wapnia i fosforu z moczem występowało w grupach chorych, leczonych lekami przeciwpsychotycznymi II generacji, niż w grupie kontrolnej. U 16,7% chorych na schizofrenię, trzykrotnie częściej u mężczyzn niż u kobiet, stwierdzono obniżone stężenie wątrobowego metabolitu witaminy D, podczas gdy w grupie kontrolnej wszystkie wyniki były w normie, przy czym zmiany te występowały istotnie statystycznie częściej w grupie leczonych olanzapiną, w porównaniu do leczonych risperidonem. Zaburzenia gospodarki wapniowo – fosforanowej stwierdzane u niektórych chorych na schizofrenię leczonych przeciwpsychotycznie mogą odgrywać rolę w powstaniu zaburzeń gęstości mineralnej kości.
Summary
Calcium balance and regulation play an important role in providing its normal plasma concentration. Hormonal regulation is mostly done by parathormone and vitamin D. Impaired balance may result in bone demineralization, decreased bone mineral density and cause osteopenia and osteoporosis. In patients with a diagnosis of schizophrenia it can be due to dietary and vitamin deficiencies, decreased sunshine exposure, as well as polydipsia and other reasons. There is no substantial data exploring the influence of second generation antipsychotics on calcium dynamics in schizophrenic patients.
Aim: The aim of the study was to evaluate calcium and phosphate metabolism in patients with a diagnosis of schizophrenia treated with second generation antipsychotics in reference to a control group of healthy, non-medicated volunteers. Material and method: Participants in the study were 60 schizophrenic patients: 26 were treated with risperidone, 34 with olanzapine and 38 were healthy, non-medicated volunteers – the control group. Subjects were excluded for any medical condition or treatment known to alter calcium balance. Blood samples for analysis were fasting morning ones. The following parameters were measured: serum levels of ionized calcium and phosphate, serum levels of parathormone and serum levels of 25-hydroxy-vitamin D3. Also a 24-hour urine sample was collected for the measurement of urinary calcium and phosphate. Results and conclusion: There was no significant statistical difference between mean serum calcium and phosphate levels in schizophrenic patients and the control group and between patients treated with risperidone and those treated with olanzapine. 24 hour urine calcium and phosphate concentration was decreased in schizophrenic patients comparing to controls, but there was no difference between groups treated with risperidone or olanzapine.


Anna Wyszogrodzka-Kucharska, Jolanta Rabe-Jabłońska
Ocena gęstości mineralnej kości u chorych na schizofrenię leczonych lekami przeciwpsychotycznymi II generacji   1173
Decrease in mineral bone density in schizophrenic patients treated with 2nd generation antipsychotics
Streszczenie
Obniżenie gęstości mineralnej kości może doprowadzić do powstawania osteopenii i osteoporozy. U chorych na schizofrenię może do tego przyczyniać się przyjmowanie leków przeciwpsychotycznych (powodujący hiperprolaktynemię i hypogonadyzm), mała aktywność fizyczna, palenie papierosów, nieodpowiednia dieta, mała ekspozycja na światło słoneczne (zaburzenia przemian witaminy D) i polidypsja. Ograniczenie lub eliminowanie wymienionych czynników ryzyka, wczesna diagnostyka i leczenie może zmniejszyć rozpowszechnienie częstości osteoporozy wśród chorych na schizofrenię. Cel: Ocena gęstości mineralnej kości u chorych na schizofrenię leczonych różnymi lekami przeciwpsychotycznymi II generacji i porównanie uzyskanych wyników z uzyskanymi w grupie kontrolnej – zdrowych osób. Grupy badane i metoda: Grupy badane stanowiło: 60 chorych na schizofrenię, w tym 26 leczonych risperidonem i 34 leczonych olanzapiną oraz 38 zdrowych, nieleczonych osób. U wszystkich badanych przeprowadzano ujednolicony wywiad, badanie lekarskie i wykluczono osoby, u których z powodu innych chorób lub leczenia mogła rozwinąć się osteoporoza. Do badania włączono tylko kobiety w okresie przedmenopauzalnym. Gęstość mineralną kości oceniono podstawie badania densytometrycznego metodą absorpcjometrii wiązek promieniowania rentgenowskiego o podwójnej energii (DEXA) w odcinku lędźwiowym kręgosłupa (L2-L4). Wyniki i omówienie: Istotnie statystycznie częściej obniżona gęstość mineralna kości występowała w grupie chorych na schizofrenię, w porównaniu do grupy kontrolnej. Nie wykazano istotnej statystycznie różnicy pomiędzy grupami pacjentów przyjmujących rożne leki przeciwpsychotyczne II generacji. U 37,7% chorych na schizofrenię stwierdzono obniżenie gęstości mineralnej kości (28,3% osteopenia i 9,4% osteoporoza), podczas gdy w grupie kontrolnej u 15,8% osób (13,2% osteopenia i 2,6% osteoporoza). Nie wykazano różnicy pomiędzy grupami pacjentów przyjmującymi risperidon lub olanzapinę.
Summary
Decrease in bone mineral density may lead to osteopenia or osteoporosis. In patients with schizophrenia it may be attributed to medication - related hyperprolactinemia and hypogonadism, low physical activity, smoking, dietary deficiencies, low exposure to sunshine and polydipsia. Many of these factors can be eliminated. Early diagnosis and treatment may decrease the prevalence of osteoporosis amongst people with schizophrenia. Aim: The aim of the study was to evaluate bone mineral density in patients with a diagnosis of schizophrenia treated with second generation antipsychotics in reference to the control group of healthy, non-medicated volunteers. Material and method: 60 schizophrenic patients were the participants in the study. 26 of them were treated with risperidone, 34 with olanzapine and 38 were healthy, non-medicated volunteers – the control group. Subjects were excluded for any medical condition or other treatment known to cause osteoporosis. The females were all premenopausal. Bone mineral density was determined by dual X-ray absorptiometry (DEXA). Results and conclusions: Patients with schizophrenia suffer from a lower mean bone mineral density in comparison to the control group and there was no significant statistical difference between patients treated with risperidone or those treated with olanzapine.
The BMD was decreased in 37.7% patients (28.3% had osteopenia i 9.4% osteoporosis) and in 15.8% controls (13.2% osteopenia i 2.6% osteoporosis). There was no difference between groups treated with risperidone or olanzapine.


Sławomir Murawiec
Zależności pomiędzy wczesną subiektywną odpowiedzią pozytywną i negatywną na leki przeciwpsychotyczne a czynnikami demografi cznymi i nasileniem objawów psychopatologicznych wśród chorych na schizofrenię  1185
Relationships between positive or negative early subjective response to antipsychotics and demographic and clinical variables in the group of patients with schizophrenia  1185
Streszczenie
Dotychczasowe badania dotyczące wczesnej subiektywnej odpowiedzi na leki przeciwpsychotyczne wskazywały, że pacjenci ujawniający niekorzystna odpowiedź na leczenie gorzej współpracują w terapii, a poprawa kliniczna w trakcie leczenia jest mniejsza niż pacjentów ujawniających wczesną subiektywna odpowiedź pozytywną. Donoszono także o większym nasileniu objawów psychopatologicznych schizofrenii oraz o szerszym występowaniu działań niepożądanych wśród tych pacjentów. Cel badania. Celem badania było: określenie czy istnieją zmienne demograficzne i kliniczne różnicujące pacjentów z wczesną subiektywną odpowiedzią negatywną i pozytywną na leczenie, Metoda Do badania zakwalifikowano 100 osób, w tym 46 kobiet i 54 mężczyzn leczonych w III Klinice Psychiatrycznej IPiN z rozpoznaniem schizofrenii paranoidalnej (według kryteriów ICD-10). Dobór leku i dawkowania wynikał ze swobodnej decyzji lekarzy prowadzących. Leki przeciwpsychotyczne II generacji otrzymywało 36 osób, leki I generacji otrzymywały 64 osoby
Do oceny subiektywnych aspektów leczenia zastosowano, w ciągu 24-48 godzin od podania pierwszej dawki leku, skalę DAI (Drug Attitude Inventory) oraz skalę NDS (Neuroleptic Dysphoria Scale) . Objawy psychopatologiczne oceniano przy pomocy skali PANSS, działania niepożądane przy pomocy skali UKU, objawy depresyjne skalą Calgary. Wyniki: Zgodność podziału na grupę odpowiedzi pozytywnej i negatywnej pomiędzy skalami DAI i skalą NDS, była wysoka (p = 0,000). Występowała przewaga kobiet w grupie z odpowiedzią negatywną. Osoby z odpowiedzią negatywną dominowały w najstarszej i najmłodszej grupie wiekowej. Osoby o niższym wykształceniu przeważały wśród chorych ujawniających odpowiedź negatywną. Wśród osób z odpowiedzią pozytywną na leczenie przeważały osoby mające 12 lat edukacji (61,8%) (p = 0,00). Spośród 19 osób w grupie badanej, które pracowały 18 (94,7%) ujawniało odpowiedź pozytywną na leczenie. Rentę otrzymywało 31,3% osób z odpowiedzią negatywną, a na utrzymaniu rodziny było 65,5% spośród tych osób. Rentę otrzymywało 14,7% osób z odpowiedzią pozytywną na leczenie, a na utrzymaniu rodziny było 52,9% tych osób. Czas epizodu do podjęcia terapii wynosił 18,8 tygodnia a w grupie z odpowiedzią negatywną oraz 10,8 tygodnia w grupie odpowiedzi pozytywnej, p=0, 04. Pacjenci ujawniający odpowiedź negatywną na leczenie mieli więcej objawów psychopatologicznych mierzonych skalą PANSS na początku leczenia, 95,6 pkt. w skali PANSS w porównaniu z pacjentami z grupy z odpowiedzią pozytywną, którzy osiągnęli średnio 85,6pkt (p = 0,02) oraz ujawniali znacząco więcej objawów niepożądanych z układu autonomicznego (podskala 3)w skali UKU ( 1,2 pkt. versus 0,3 pkt., p = 0,005). Wnioski. Pacjenci ujawniający wczesną subiektywną negatywną odpowiedź na leczenie różnią się pod względem cech demograficznych i klinicznych od pacjentów ujawniających pozytywną odpowiedź – dominują w skrajnych grupach wiekowych, mają niższe wykształcenie, rzadziej są osobami pracującymi i posiadającymi rodziny prokreacyjne. Różnią się także większym nasileniem objawów psychopatologicznych i większą długością okresu epizodu psychotycznego przed rozpoczęciem leczenia.
Summary
The early subjective response to antipsychotic treatment of patients with schizophrenia has been connected with adherence to medication, outcome, pre-treatment severity of symptoms and adverse effects of drug treatment.
Aim: To establish whether there are demographic and clinical differences between patients with positive and negative response to antipsychotic treatment. Material and method: A group of 100 schizophrenic patients (46 women and 54 men) were included into the study. Patients received first generation (N=64) or second generation (N=36) antipsychotics according to the decision of the physician. To assess the subjective experience of medication the Drug Attitude Inventory and the Neuroleptic Dysphoria Scale were used 24-48 hours after the initial dose. Results: The concordance rate between assessment with DAI and NDS was high (Spearman = 0.58). The group with negative subjective response (68%) differs from the group with positive subjective response (32%) as regards: gender (men 18.5%, women 47.8%, p=0.002), age (negative response more common in the youngest - 57%, and oldest group - 62%), level of education (more dysphoric patients in the less educated group) social support (more patients with negative response received disability pension, 31% vs. 13%. More patients with positive response had a job (26.5% vs. 0%) and own family (13% vs. 6%). With respect to PANSS scores, patients with positive response were less severe ill (PANSS total 85.9) than those with negative response (PANSS total 93.2, p= 0.07). Conclusion: Patients with early negative response to antipsychotics were more often in the youngest and oldest groups, were less educated, had more social support, didn’t work and had more psychotic symptoms than patients with positive response.


Maryla Sawicka
Podobieństwa i różnice w stylu radzenia sobie ze stresem pomiędzy chorymi na schizofrenię, uzależnionymi a osobami z podwójnym rozpoznaniem  1199
Comparison of the coping styles among schizophrenic patients, dependent patients and patients with a dual diagnosis  1199
Streszczenie
Przedmiotem badania było określenie podobieństw i różnic w stylu radzenia sobie ze stresem pomiędzy osobami z podwójnym rozpoznaniem, osobami chorymi na schizofrenię i osobami uzależnionymi. Drugie pytanie badawcze dotyczyło możliwości zmieniania stylu rozwiązywania sytuacji trudnych pacjentów z podwójną diagnozą biorących udział w rehabilitacji metodą treningów umiejętności społecznych. Metoda: W badaniu wzięło udział 90 pacjentów, w trzech 30 osobowych grupach. Każdy z pacjentów był badany 2 razy – raz przed rozpoczęciem zajęć oraz ponownie po ich zakończeniu następującym zestawem testów: "Inwentarz Radzenia Sobie w Sytuacjach Stresowych". Endler&Parker w opracowaniu Szczepaniak, Strelau, Wrześniewski. (1992). "Kwestionariusz Objawów Pozytywnych i Negatywnych Schizofrenii". „Test uzależnienia od alkoholu”(MAST). Michigan Alcoholism Screening Test. Wnioski: Osoby z podwójnym rozpoznaniu stosunkowo najczęściej stosują zadaniowy i emocjonalny styl radzenia sobie z sytuacjami stresowymi, podobnie jak osoby uzależnione;
W świetle zaprezentowanych wyników nie można jednoznacznie stwierdzić, że udział w cyklu treningów umiejętności społecznych ma wpływ na zmiany w preferowanych stylach radzenia sobie ze stresem.
Summary
Aim: The purpose of the study was to compare the level of the coping styles among patients suffering from schizophrenia to schizophrenic patients who use drug and alcohol and alcohol and drug dependent patients. The second question referred to the possibilities of changes in the patients with a dual diagnosis style of handling difficult situations after they have participated in the social skills training. Material: 30 schizophrenic patients in the group I, 30 schizophrenic patients who use drug and alcohol – group II, and group III – alcohol and drug dependent subjects. Each of the subjects was evaluated twice: at the beginning of the Social Skills Training and 32 weeks after. Method: The Coping Inventory for Stressful Situations by Endler and Parker, in the Polish adaptation by Szczepaniak, Strelau and Wrześniewski was used to measure coping styles. A socio – demographic questionnaire by Sawicka, Positive and Negative Schizophrenia Symptoms (PANSS) by Kay, Fiszbein and Opler, as well as the Michigan Alcoholism Screening Test by Seltz ML were applied. Results and conclusions: Persons with a dual diagnosis relatively often use task- orientated and emotional style of coping with stressful situations, similarly to dependent persons. Results of the study do not definitely indicate that participation in the cycle of social skills training influences the changes in preferable stress coping styles. However, it is an indisputable fact the percentage of persons with a dual diagnosis who use alcohol and psychoactive substances decreased to 36.7 % after they have completed the cycle of trainings.


Leszek Bidzan, Jacek Turczyński
Środowisko zamieszkania a poziom funkcji poznawczych w populacji osób powyżej 60 r.ż.   1211
Environment and cognitive functions in a population 60 years and older  1211
Streszczenie
---
Summary
The aim of the study was the evaluation of cognitive functions of town and village inhabitants. One thousand people who were more than 60 years old were randomized from the list of inhabitants of Pruszcz Gdański city and another thousand from the communes: Pruszcz Gdański, Trąbki Wielkie i Pszczółki. The cognitive functions were assessed according to the MMSE (Mini Mental State Examination) which were next calculated according to an algorithm proposed by Mungas et al. Village inhabitants presented more severe cognitive impairment. The possible influence of education, sex and age are discussed.


Leszek Bidzan, Mariola Bidzan
Ocena rzetelności polskiej wersji językowej Inwentarza Neuropsychiatrycznego – wersja dla ośrodków opiekuńczych (Neuropsychiatric Inventory – Nursing Homes)   1219
Reliability of the Neuropsychiatric Inventory – Nursing Homes Polish version  1219
Streszczenie
W badaniach dokonano oceny rzetelności polskiej wersji językowej Inwentarza Neuropsychiatrycznego – wersja dla ośrodków opiekuńczych (Neuropsychiatric Inventory – Nursing Homes) (NPI – NH). 43 mieszkańców domu opieki spełniających kryteria ICD – 10 dla rozpoznania otępienia poddano badaniu skalą NPI – NH. W analizie wyników posługiwano się współczynnikiem alfa Cronbacha oraz współczynnikiem korelacji rangowej Spearmana. Uzyskano zadowalającą ocenę spójności wewnętrznej skali (współczynnik alfa dla wszystkich elementów skali wynosił 0,925, a przy uwzględnieniu częstości i nasilenia objawów 0,881). Współczynnik korelacji Spearmana obliczony dla powtarzalności badania (test-retest reliability) wynosił 0, 75 dla wyniku globalnego skali i od 0,40 do 0,85 dla poszczególnych elementów skali. Ocena porównywalności (interrater reliabilities) wynosiła 0,86 dla wyniku ogólnego i od 0,71 do 1,00 dla poszczególnych elementów oceny. Wstępna ocena rzetelności polskiej wersji językowej Inwentarza Neuropsychiatrycznego – wersji dla ośrodków opiekuńczych przyniosła zadowalające wyniki.
Summary
The present study evaluated the reliability of the Neuropsychiatric Inventory – Nursing Homes) (NPI – NH) Polish version.
43 nursing home residents fulfilling the ICD – 10 criteria for dementia were assessed with NPI – NH. For analysis of data we used Cronbach's alpha and Spearman's rank correlation coefficients. The internal consistency of the NPI - NH was satisfactory (Cronbach's alpha for the total was 0.25 and only 0.881 for the frequency and severity of symptoms). Spearman's rank correlation coefficients for the test-retest reliability was 0.75 for the total scale results and ranged from 0.40 to 0.85 for each symptom assessed. Interrater reliabilities were 0.86 for the total and from 0.71 to 1.00 for each symptom reported. The preliminary results of the Neuropsychiatric Inventory – Nursing Homes Polish version reliability were all satisfactory.


Bartosz Łoza, Leszek Królicki, Klaudiusz Papierski, Iwona Mazurek, Anna Mosiołek, Andrzej Kokoszka, Renata Andrysiak
Analiza psychofizjologiczna terapii zaburzeń afektywnych ocenianej za pomocą czynnościowego rezonansu magnetycznego (fMRI), spektroskopii (1H-MRS) oraz wolumetrii ośrodkowego układu nerwowego: opis trzech przypadków  1231
Psychophysiological analysis of bipolar disorder treatment with functional magnetic resonance imaging (fMRI), spectroscopic (1H-MRS) and volumetric MRI assessment of CNS: report of three cases  1231
Streszczenie
Podstawy. Za pomocą neuroobrazowania, w tym MRI, stwierdzano różnorodne nieprawidłowości u pacjentów ze spektrum zaburzeń dwubiegunowych. Tym niemniej spostrzeżenia te pozostają dotychczas niespójne, co wynika z różnorodności stosowanych technik MRI, zmienności wyników klinicznych i neurokognitywnych oraz zmienności rezultatów leczenia. Jak dotychczas badań za pomocą czynnościowego MRI nie wykonywano w Polsce u pacjentów psychiatrycznych. Cel. Założono wykorzystanie fMRI, a także innych technik MRI, dla zbadania związków pomiędzy ocenami kliniczną i poznawczą, a skutecznością prowadzonego leczenia zaburzeń dwubiegunowych. Metoda. W tym doniesieniu tymczasowym, troje pacjentów z zaburzeniami dwubiegunowymi zostało zbadanych i porównanych z wynikami osoby zdrowej za pomocą trzech technik MRI: funkcjonalnego MRI - z zastosowaniem stymulacji opartej na teście Stroopa, spektroskopii okolic przedczołowych (1H-MRS) oraz wolumetrii MRI hipokampów. Wyniki. Dane kliniczne i poznawcze oraz wyniki pomiarów MRI (fMRI, 1H-MRS, vMRI) okazały się wysoce lub umiarkowanie skorelowane.
Wnioski. Techniki związane z rezonansem magnetycznym wydają się skutecznie wspierać ocenę kliniczną i neurokognitywną związaną z prowadzoną terapii zaburzeń dwubiegunowych.
Summary
Background: Neuroimaging studies, including MRI, have identified various abnormalities in patients with bipolar disorders. However those findings have been inconsistent with regard to different MRI techniques, clinical and neurocognitive assessments as well as treatment results. So far the functional magnetic resonance imaging (fMRI) studies haven’t been performed in psychiatric patients in Poland. Aim: The aim of the present study was to use fMRI, as well as two other MRI techniques to examine their relationships with clinical and neurocognitive assessments and the effectiveness of psychiatric treatment of bipolar disorders. Method: In this preliminary report, three bipolar patients were tested and compared with one healthy subject by means of three MRI techniques: fMRI, prefrontal spectroscopy (1H-MRS) and volumetric MRI of hippocampus regions. Clinical (MADRS) and neurocognitive (Stroop-like) assessments were performed. Results: Clinical, cognitive and MRI findings (fMRI, 1H-MRS, vMRI) were highly or moderately correlated. Conclusions: MRI techniques may effectively support both clinical and neurocognitive assessments of the ongoing treatment in bipolar patients.
 

ISSN 0033-2674 (PRINT)

ISSN 2391-5854 (ONLINE)


Psychiatria Polska
is an Open Access journal:
Creative Commons: CC-BY
SHERPA RoMEO:
Blue





Inne strony PTP:
Other PTP websites:

www.psychiatria.org.pl
www.psychiatriapsychoterapia.pl

www.archivespp.pl
www.psychoterapiaptp.pl

Psychiatria Polska
INDEXED IN:
Thomson Reuters Master List
Science Citation Index Expanded
Journal Citation Reports
(Impact Factor 1,010)

Medline/Index Medicus
MNiSW (15 pkt)
Scopus/SCImago
EMBASE/Excerpta Medica
PsycINFO, EBSCO, DOAJ
Index Copernicus (18.59)
Erih Plus, Cochrane Library
CrossRef/DOI

We recommend:

Pharmacological Reports



+48  518-330-994
kontakt z Biurem KRW PTP